Agyrofobia to silny i utrzymujący się lęk przed przechodzeniem przez ulicę lub jezdnię. Osoby z tą fobią mogą obawiać się zarówno ruchliwych skrzyżowań, jak i spokojnych dróg o niewielkim natężeniu ruchu.

Lęk może prowadzić do unikania samodzielnego wychodzenia z domu, wybierania dłuższych tras lub konieczności korzystania z pomocy innych osób podczas przechodzenia przez ulicę.

Objawy

Podczas zbliżania się do jezdni lub próby jej przekroczenia mogą wystąpić:

• silny lęk,
• przyspieszone bicie serca,
• pocenie się,
• drżenie ciała,
• duszność,
• zawroty głowy,
• uczucie paraliżu,
• napad paniki,
• unikanie przechodzenia przez ulicę.

Możliwe przyczyny

Rozwój agyrofobii może być związany z:

• uczestnictwem w wypadku drogowym,
• byciem świadkiem potrącenia,
• traumatycznym doświadczeniem z dzieciństwa,
• wyuczonym lękiem od rodziców lub opiekunów,
• predyspozycjami do zaburzeń lękowych.

Czynniki ryzyka

• przebyte wypadki drogowe,
• doświadczenia traumatyczne,
• zaburzenia lękowe,
• PTSD,
• występowanie zaburzeń lękowych w rodzinie.

Leczenie

Najczęściej stosowane metody obejmują:

• terapię poznawczo-behawioralną (CBT),
• terapię ekspozycyjną,
• techniki relaksacyjne,
• leczenie farmakologiczne w uzasadnionych przypadkach.

Czy jest uznawana medycznie?

Agyrofobia jest opisywana jako fobia specyficzna. Nie stanowi odrębnej jednostki chorobowej w klasyfikacjach DSM-5 ani ICD-11.

Podobne fobie

• Dromofobia – lęk przed przechodzeniem przez ulicę lub drogę.
• Agorafobia – lęk przed sytuacjami, z których trudno uciec lub uzyskać pomoc.
• Amaksofobia – lęk przed prowadzeniem lub jazdą pojazdami.

Ciekawostki

• Agyrofobia i dromofobia bywają używane zamiennie, choć część autorów rozróżnia te pojęcia.
• U niektórych osób lęk pojawia się wyłącznie na ruchliwych skrzyżowaniach, u innych nawet na pustej ulicy.
• Fobia może znacząco ograniczać samodzielne funkcjonowanie w mieście.

Częstość występowania

Dokładna częstość występowania nie jest znana. Jest to rzadka fobia specyficzna.

Klasyfikacja

ICD-11: 6B03 – Fobia specyficzna (Specific Phobia)

DSM-5-TR: Specific Phobia

Źródła naukowe

• World Health Organization (WHO), ICD-11
• American Psychiatric Association, DSM-5-TR
• Öst LG. Specific Phobias
• Antony MM, Barlow DH. Handbook of Assessment and Treatment Planning for Psychological Disorders